“Met veel enthousiasme zijn we eind 2020 begonnen met Omroep Bersama,” vertelt Boen Tan, penningmeester van de aspirant-omroep. “Onze doelgroep is iedereen die zich verbonden voelt met het voormalige Nederlands-Indië en het huidige Indonesië: Indische Nederlanders, Molukkers, Papoea’s, Peranakan-Chinezen, Toegoenezen, Timorezen, Belanda’s Hitam, totoks, Indonesische Nederlanders, Javaanse Surinamers en Indische Joden. Wij willen verhalen vastleggen die anders verloren zouden gaan.”
Omroep Bersama werd opgericht in een tijd waarin Nederland door corona stilviel. “We hadden 50.000 leden nodig om erkend te worden als omroep,” legt Tan uit. “Door de pandemie lukte dat niet, maar we besloten toch door te gaan. Elk verhaal dat niet wordt verteld, verdwijnt voorgoed.”
Toekomst van het omroepbestel
Bijna vijf jaar later is het medialandschap veranderd. Het huidige (demissionaire) kabinet wil het aantal omroepen terugbrengen tot een paar grote omroephuizen. “Sommigen vragen zich af of het nog zin heeft om door te gaan,” zegt Tan eerlijk. “Maar zelfs als die hervorming doorgaat, zal er altijd behoefte blijven aan nieuwe geluiden. Juist omroepen als de onze kunnen zorgen voor meer diversiteit en een genuanceerder beeld van onze gezamenlijke geschiedenis.”
Volgens Tan is samenwerking de sleutel. “De nieuwe omroephuizen zullen partners nodig hebben die dieper geworteld zijn in de gemeenschappen. Wij willen die partner zijn.”
Onderwijs en bewustwording
Naast media richt Omroep Bersama zich op educatie. “We hebben met Stichting Flock een lesprogramma ontwikkeld over de Tweede Wereldoorlog in de Oost,” vertelt Tan trots. “Dat pakket wordt inmiddels gebruikt door bijna 3.500 scholen. Dat betekent dat meer dan 70.000 middelbare scholieren kennis hebben gemaakt met een deel van de geschiedenis waar tot voor kort nauwelijks aandacht voor was.”
Het succes heeft geleid tot een nieuw project: een lespakket over de Bersiap-periode. “We willen jongeren inzicht geven in complexe geschiedenissen, zonder oordeel, maar met empathie.”
Zichtbaarheid en erfgoed
Omroep Bersama is inmiddels een vaste verschijning op de Pasar Malam Istimewa en andere Indische evenementen. “We ontmoeten daar mensen die hun verhalen willen delen,” zegt Tan. “Op ons YouTube-kanaal Pindah TV laten we die stemmen horen.”
Een bijzonder initiatief is de samenwerking met de inmiddels overleden Wieteke van Dort. “Ze maakte voor ons filmpjes waarin ze woorden en gebruiken uit de koloniale tijd uitlegt. Die video’s worden door duizenden mensen bekeken.”
Succesvol filmfestival
In augustus 2025 organiseerde Omroep Bersama het eerste Bersama Filmfestival in Cinema The Pulse in Amsterdam. “Het was een groot succes,” vertelt Tan met een glimlach. “We vertoonden films als Anak Indië, Het land van mijn ouders, Oeroeg en De Atlasvlinder met Wieteke van Dort en Willem Nijholt. Mensen kwamen niet alleen voor de films, maar ook voor de gesprekken erna. Dat was ontroerend.”
De kracht van samen
“Onze ouderen hebben veel moeten opgeven om in Nederland een nieuw bestaan op te bouwen,” besluit Boen Tan. “Trots, pijn en wilskracht horen allemaal bij dat verhaal. Met Omroep Bersama willen wij die gezamenlijke stem laten klinken. Want zolang wij blijven vertellen, blijven wij zichtbaar.”
